Nuwe Hervorming Netwerk

27 Augustus 2006 Rina Venter

Die opsomming van Rina Venter se voordrag neem die vorm aan van twee skyfievertonings. Jy kan of skyfie vir skyfie daarna kyk (die vertoning begin onmiddelik), of die hele vertoning in Adobe PDF of Microsoft Powerpoint formaat aflaai.

• Adobe PDF 1 (718 KB) Adobe PDF 2 (176 KB) Om PDF lêers te lees moet jy Adobe Acrobat Reader aflaai.
• Microsoft Powerpoint 1 (249 KB) Microsoft Powerpoint 2 (311 KB)

Die post-moderne mens is bewus daarvan dat waardes en houdings deur die loop van eeue (en selfs binne ’n leeftyd) verander en sien ook waardes in ander kulture wat ewe veel bestaansreg sou kon hê.  Daar word tans wegbeweeg van lewenshoudings en lewenswaardes wat gedryf word deur die “Woord van God/Allah/Buddha” wat op ’n spesifieke tyd onder spesifieke omstandighede op ’n spesifieke kultuur afgedwing word.  Tiperend hievan in die christelike tradisie is byvoorbeeld die veranderde verhouding tussen kerk en owerheid, kerke se respons op veranderende wetenskaplike insigte, doktrines oor slawerny, rassisme, vroueregte, ens.

Hierdie besprekings het gegaan oor hoe waardes in ’n samelewing ontwikkel. Beide sprekers, Rina Venter en Chrizanne van Eeden, het besondere klem daarop gelê dat eietydse sin (waardes) deur interaksie met die mens se omgewing ontwikkel.

Rina Venter het daarop gefokus dat elke individu sy eie waardes ontwikkel deur interaksie: die verhoudings waaraan hy of sy deelneem.  Die omgewing en interaksie met ander mense is die bepalende faktore.  Hieruit volg mettertyd spesifieke lewenshoudings en -beskouings oor die aspekte wat die individu as belangrik beskou en wat dan as waardes aangeneem word.  Die aanvaarding van hierdie spesifieke waardes skep ’n geborgenheid by die individu waarmee hy/sy sy lewe kan aanpak.

Twee aspekte is aangespreek: “Wat is eietydse sin”: die lewenswerklikheid wat ons ken en die moontlikhede daarin opgesluit, en die “Behoefte” wat die mens het om sy lewenswerklikheid te ken, te verklaar, begrip daarvoor te ontwikkel, as realiteite te aanvaar en uiteindelik ‘n waarde daaraan toe te ken waaruit geborgenheid en sekuriteit ontwikkel.

Die proses van singewing behels dat ons ‘n waarde gee aan dit wat ons ken en soek na die geldige op ‘n bepaalde oomblik.  In hierdie voortdurend veranderende proses integreer ons kennis (oud en nuut) tot ‘n geheel en ken waarde daaraan toe.  Dit lei tot ‘n nuwe standpunt, fokus, oogmerke en betekenis.  Dit vereis egter selfkennis (‘n duidelike selfbeeld, kennis van eie lewensbehoeftes en houding teenoor self), ander, materiële dinge en God. Sinvolle eietydse verhoudings is dus ‘n konsensus oor gesagswaardes wat ontstaan, selfrespek, respek vir ander, vertroue, verwagtinge, geborgenheid en sekuriteit. Soeke na eietydse sin d.m.v. verhouding sou dus kon beteken dat ek ruimte skep vir myself  maar ook vir vir ander om geborgenheid en ‘n gemeenskaplike ruimte te ontwikkel.

Chrizanne van Eeden se bydrae het meer spesifiek die ontwikkeling van die mens se sin deur die interaksie met ander mense ge-illustreer. Die eerste ‘imprinting’ is die van Ma-Kind, wat later uitgebrei word tot die van die gesin, die uitgebreide familie, skool en die groter gemeenskap. “Die mens is volledig mens deur ander mense”.

Singewing behels altyd die volgende aspekte:

• Dis ‘n proses -daar is nooit ‘n eindpunt nie.
• Dit is altyd insluitend – dit behels dus verhoudings met die self, ander, wêreld, kosmos en god (He who has a why to live for, can deal with almost any how.)  Elke aspek van menslike gedrag is verweef in relasie tot ander mense, trouens ons is neurologies geprogrammeer om op ander gerig te wees.  Daarby dien die ouer-kind gehegdheidsverhouding as prototipe van alle verhoudinge
• Dis altyd nuut – ‘n voortdurende her-interpretasie, vorming van nuwe begrip en doel.
• In interpersoonlike verhoudings is singewing altyd wederkerig: na die mate wat ek gee, sal ek ontvang.  Die Ubunthu-uitdrukking lui dan ook: “Die mens is volledig mens deur ander mense”.